วิธีเลือกขนาดกระถางปูนให้พอดีกับต้นไม้ พร้อมตารางเทียบขนาด

เลือก ขนาดกระถางปูน ให้ถูกตั้งแต่แรก ช่วยให้ต้นไม้โตดี ไม่ล้ม และไม่เปลืองดิน ซื้อกระถางเล็กไป รากอัดแน่น ต้นแคระแกร็นและล้มง่าย ซื้อใหญ่ไป ดินเยอะเกิน อุ้มน้ำจนรากเน่า แถมเปลืองเงินและหนักเกินพื้นระเบียงจะรับไหว บทความนี้สรุป วิธีเลือกขนาดกระถางปูน ให้พอดีกับต้นไม้ พร้อมตารางเทียบที่ใช้ได้จริงทั้งบ้านและงานโครงการ

อัปเดตล่าสุด: กันยายน 2569

สูตรพื้นฐาน: วัดจากตุ้มดิน ไม่ใช่วัดจากความสูงต้น

1. วัดความกว้างตุ้มดิน (หรือความกว้างถุงดำ/กระถางเดิม)
2. ปากกระถางใหม่ = ตุ้มดิน + 10–15 ซม. ให้เหลือดินรอบตุ้มข้างละ 5–7 ซม.
3. ความลึก = ความสูงตุ้มดิน + 5–10 ซม. สำหรับชั้นหินรองก้นและดินใหม่

ตัวอย่าง ต้นไม้ในถุงดำกว้าง 25 ซม. สูง 25 ซม. ควรใช้กระถางปากกว้างประมาณ 35–40 ซม. ลึก 30–35 ซม. เช่น ทรงกระบอก สูง 50 × กว้าง 40 ซม.

ตารางเทียบ ขนาดกระถางปูน กับต้นไม้

ความสูงต้นไม้ (โดยประมาณ)	ตัวอย่างต้นไม้	ขนาดกระถางแนะนำ
ไม่เกิน 30 ซม.	แคคตัส ไม้อวบน้ำ ไม้ใบเล็กวางโต๊ะ	กว้าง 20–25 ซม.
30–80 ซม.	ลิ้นมังกร พลูด่าง เฟิร์น	กว้าง 30–35 ซม.
0.8–1.5 ม.	ยางอินเดีย ไทรใบสัก หมากเหลือง	กว้าง 40–50 ซม. สูง 50–60 ซม.
1.5–2.5 ม.	ไผ่ หมากเขียว มะกอกน้ำ ไม้ทรงพุ่ม	กว้าง 50–60 ซม. สูง 60–80 ซม.
มากกว่า 2.5 ม.	ไม้ยืนต้นในโครงการ ต้นไม้ล้อม	กว้าง 60–100 ซม. หรือกระถางลูกเต๋า/รางขนาดใหญ่

ตารางนี้เป็นแนวทางเริ่มต้น ต้นไม้ที่รากเดินเร็วหรือทรงพุ่มกว้างควรขยับขึ้นอีก 1 ไซซ์

ต้นไม้สูง ต้องคิดเรื่องน้ำหนักถ่วงด้วย

ต้นไม้ทรงสูงที่วางกลางแจ้งโดนลมตลอด ถ้ากระถางเล็กและเบา ต้นจะล้มง่าย กฎคร่าว ๆ คือ ความสูงของต้นไม่ควรเกิน 3–4 เท่าของความสูงกระถาง กระถางปูนเปลือยมีน้ำหนักมากกว่ากระถางพลาสติกและไฟเบอร์ จึงถ่วงได้ดีกว่าในขนาดเท่ากัน ถ้าเป็นไม้ยืนต้นขนาดใหญ่ในงานภูมิทัศน์ ควรใช้เหล็กค้ำยันต้นไม้ร่วมด้วยในช่วงแรกที่ปลูก

คำนวณปริมาณดินที่ต้องใช้

ปริมาตรกระถางทรงกระบอก (ลิตร) ≈ 3.14 × (รัศมีเป็น ซม.)² × ความลึก (ซม.) ÷ 1,000

ตัวอย่าง กระถางกว้าง 40 ซม. (รัศมี 20) ลึก 45 ซม. ≈ 3.14 × 400 × 45 ÷ 1,000 ≈ 56 ลิตร หักส่วนหินรองก้นและตุ้มดินเดิม จะใช้ดินใหม่ประมาณ 25–35 ลิตร หรือดินผสมปลูก POTS28 ถุง 10 กก. ประมาณ 2–3 ถุง

ข้อควรระวังเมื่อวางบนระเบียงคอนโดและดาดฟ้า

• กระถางปูนขนาดใหญ่เมื่อใส่ดินและรดน้ำแล้วหนักหลายร้อยกิโลกรัม ควรวางชิดคานหรือแนวผนัง และสอบถามนิติบุคคลหรือวิศวกรเรื่องน้ำหนักที่พื้นรับได้
• ใช้ดินผสมที่เบาและโปร่ง ผสมวัสดุปลูกอย่างขุยมะพร้าว ลดน้ำหนักรวม
• ใช้จานรองหรือขาตั้ง เพื่อไม่ให้น้ำขังและเกิดคราบบนพื้น

เลือกทรงให้เข้ากับพื้นที่

พื้นที่แคบหรือแนวยาว เช่น ระเบียงและทางเดิน ใช้กระถางรางปูนสี่เหลี่ยม พื้นที่โล่งหน้าอาคาร ใช้ทรงกระบอกหรือทรงลูกเต๋าวางเป็นจังหวะ มุมพักผ่อนหรือคาเฟ่ ใช้ทรงหัวกระสุนหรือทรงโอ่ง อ่านข้อดีข้อเสียของแต่ละทรงเพิ่มเติมได้ที่ กระถางปูนเปลือย คืออะไร

ยังไม่แน่ใจ ให้ทีมงานช่วยเลือก

ถ่ายรูปต้นไม้ (เห็นตุ้มดินหรือถุงดำ) และรูปพื้นที่ที่จะวาง ส่งมาทาง LINE @pots28 ทีมงาน POTS28 ช่วยแนะนำทรงและขนาดให้ฟรี งานโครงการส่งผังหรือจำนวนต้นมาเพื่อขอใบเสนอราคาได้เลย

คำถามที่พบบ่อย

ปลูกต้นไม้ในกระถางใหญ่ไปเลยได้ไหม จะได้ไม่ต้องเปลี่ยน

ไม่แนะนำสำหรับต้นเล็ก ดินที่เกินจากรากจะชื้นนานและทำให้รากเน่าได้ ควรขยายทีละ 1–2 ไซซ์

ควรเปลี่ยนกระถางเมื่อไร

เมื่อรากโผล่ออกทางรูระบายน้ำ น้ำซึมลงช้า หรือต้นหยุดโตทั้งที่ดูแลปกติ

กระถางปูนทรงสูง 70–100 ซม. สำหรับต้นไม้ใหญ่และงานโครงการ

ถ้าต้องการกระถางปูนทรงสูงเพื่อให้ต้นไม้ดูโดดเด่นในล็อบบี้ ลานหน้าอาคาร หรือแนวทางเดิน ให้เลือกความสูง 70 ซม. ขึ้นไป และกว้างปากอย่างน้อย 40 ซม. เพื่อให้มีดินพอสำหรับรากและไม่ล้มง่าย ขนาดที่มีพร้อมส่ง:

• กระถางปูนเปลือย ทรงลูกเต๋า 100 × 100 × สูง 100 ซม. — 5,500 บาท
• กระถางปูนเปลือย ทรงตอตาล ไซซ์ใหญ่ 51 × 57 × สูง 80 ซม. — 1,500 บาท
• กระถางปูนเปลือย ทรงตอตาล สูง 80 × กว้าง 50 ซม. — 1,300 บาท
• กระถางปูนเปลือย ทรงกระบอก สูง 80 × กว้าง 50 ซม. — 1,200 บาท
• กระถางปูนเปลือย ทรงกรวย สูง 80 × กว้าง 40 ซม. — 600 บาท
• กระถางปูนเปลือย ทรงกรวย สูง 70 × กว้าง 40 ซม. — 540 บาท

คำนวณดินที่ต้องใช้ด้วย เครื่องคำนวณดินปลูกกระถาง หรือดูราคาทุกขนาดสำหรับงานจำนวนมากที่ กระถางปูนเปลือย สำหรับงานโครงการ

ดูราคาจริงจากโรงงาน: กระถางปูนเปลือยใบใหญ่ ราคาเท่าไร? ตารางราคา 2026